Σ. Κουβελάκης: Το Ευρώ και η ΕΕ δεν μπορεί να είναι το όριο της πολιτικής μας!

ΑΡΙΣΤΕΡΗΣ ΠΛΑΤΦΟΡΜΑΣ, ΣΤΗΝ ΚΕ (13/4), ΓΙΑ ΤΟ ΕΥΡΩ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΞΟΔΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΥΡΩΖΩΝΗ
Στη συζήτηση που διεξάγεται και πάλι εν όψει της μάχης των ευρωεκλογών για τα θέματα της ΕΕ και του ευρώακούστηκε και πάλι από συντρόφους η άποψη ότι το θέμα δεν είναι το ευρώ και τα νομίσματα αλλά ο καπιταλισμός και οι πολιτικές που υπηρετούν τακυρίαρχα ταξικά συμφέροντα.
Αναμφισβήτητα καπιταλισμός και ανάλογες πολιτικές υπήρξαν και πριν το ευρώ, ή την δημιουργία ΕΕ, και υπάρχουν έξω από αυτές. Στον τρόπο όμως με τον οποίο επιβλήθηκε ο νεοφιλελευθερισμός στην Ευρώπη, η δημιουργία του ευρώ και η συγκεκριμένη μορφή που πήρε το ευρωπαϊκό εγχείρημα μετά την Ενιαία Ευρωπαϊκή Πράξη του 1986 ,τη Συνθήκη του Μάαστριχτ και όσες ακολούθησαν. Αυτό που δημιουργήθηκε ήταν ένα πλαίσιο που θωράκιζε τις νεοφιλεύθερες πολιτικές, που τις έθετε εκτός κάθεδημοκρατικού ελέγχου, ακόμη και αυτού του περιορισμένου που υπάρχει στα πλαίσια του αστικού κοινοβουλευτισμού. Είναι ένα πλασίο που δημιουργεί ένα είδος νεοφιλελεύθερου «αυτόματου πιλότου», και που καθιστά αδύνατη όχι μόνο την οποιαδήποτε ριζοσπαστική πολιτική αλλά ακόμη και τη διατήρηση του κοινωνικού κράτους και του σοσιαλιδημοκρατικού συμβολαίου.

Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

Η ατμομηχανή της οικονομικής ανάπτυξης

ΑΝΕΣΤΗΣ ΤΑΡΠΑΓΚΟΣ

Θεσσαλονίκη – Αύγουστος 2013


Η καπιταλιστική κερδοφορία κινητήρια δύναμη της ανάπτυξης


Σ’ όλες τις μεταπολεμικές δεκαετίες μέχρι την έκρηξη της τελευταίας κρίσης υπερσυσσώρευσης του κεφαλαίου (2008), καταγράφηκε μια σημαντική οικονομική μεγέθυνση η οποία και είχε ως κίνητρο την διασφάλιση μιας ισχυρής κερδοφορίας των καπιταλιστικών επιχειρήσεων. Σε μια πρώτη περίοδο (1945 – 1973) κατά τρόπο έντονο και απρόσκοπτο, σε μια δεύτερη περίοδο (1973 – 2008) με μια μορφή μετριασμένη, λόγω της πρώτης μεταπολεμικής οικονομικής κρίσης των αρχών της δεκαετίας του 1970. Εφόσον μ’ άλλες λέξεις διασφαλίζονται όροι επαρκούς αποδοτικότητας των επενδυμένων κεφαλαίων των ιδιωτικών επιχειρήσεων, αυτές οδηγούνται στην συστηματική αύξηση των παγίων τους κεφαλαίων και επέρχεται η διαρκής αύξηση της παραγωγής και του κύκλου εργασιών τους, δηλαδή θετικοί ετήσιοι ρυθμοί αύξησης του ΑΕΠ. Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

Α. Ταρπάγκος: Οι όροι άσκησης της αστικής και αριστερής οικονομικής πολιτικής

Ολόκληρη η περίοδος της μεταπολεμικής εξέλιξης των 60 χρόνων που χαρακτηρίζει την οικονομική εξέλιξη του καπιταλισμού σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο διακρίνεται σε δύο σαφώς διαφοροποιημένες περιόδους : Αφενός από την πρώτη 30ετία της εκτατικής ανάπτυξης στις αναπτυγμένες οικονομίες (τέλος του δευτέρου παγκοσμίου πολέμου μέχρι τα μέσα της 10ετίας του 1970), που χαρακτηρίσθηκε από υψηλούς ρυθμούς μεγέθυνσης, αύξησης της απασχόλησης, εφαρμογής όλων των μέχρι τότε επιτευγμάτων των τεχνολογικών επαναστάσεων, της ανάπτυξης του κράτους πρόνοιας κλπ. – Αφετέρου από την δεύτερη μεταπολεμική 30ετία  (εκδήλωση της πρώτης κρίσης υπερσυσσώρευσης του κεφαλαίου, σε συνάρτηση με τις τιμές του πετρελαίου και τις νέες νομισματικές συμφωνίες, μέχρι την έκρηξη της σημερινής μεγάλης καπιταλιστικής κρίσης), της οποίας κύριο χαρακτηριστικό στάθηκε η απαρχή και διαρκής εφαρμογή μιας οικονομικής πολιτικής «μετριοπαθούς» νεοφιλελευθερισμού που αποσκοπούσε να αντιμετωπίσει τις συνέπειες της κρίσης των αρχών της 10ετίας του 1970, με μέτρα κυβερνητικής πολιτικής που αφορούσαν «ήπιες» παρεμβάσεις στους μισθούς, τις εργασιακές σχέσεις, τους όρους άσκησης της επιχειρηματικής δραστηριότητας. Η τρίτη μεταπολεμική οικονομική περίοδος ξεκίνησε με την εκδήλωση της χρηματοπιστωτικής κρίσης του 2008 και συνεχίζεται μέχρι σήμερα, χωρίς ορατό ορίζοντα υπέρβασης της κρίσης καπιταλιστικής υπερσυσσώρευσης. Για περισσότερα κάντε click παρακάτω ή εδώ.

Α. Ταρπάγκος: Οι όροι άσκησης της
αστικής και αριστερής οικονομικής πολιτικής
by Aristeri Diexodos

Κ. Λαπαβίτσας: Διαμορφώνοντας μια Ριζοσπαστική Αριστερή Πρόταση για την Ευρώπη

Του Κ.ΛΑΠΑΒΙΤΣΑ
Ο βραχυπρόθεσμος θρίαμβος της λιτότητας
Αναλογιστείτε για λίγο την κατάσταση της ευρωπαϊκής οικονομίας πρίν ακριβώς ένα χρόνο. Οι ρυθμοί ανάπτυξης έπεφταν, η ανεργία μεγάλωνε και η συνολική ζήτηση βρισκόταν σε υποχώρηση. Δεν υπήρχε ακόμη γενικευμένη ύφεση, αλλά τα πράγματα στην ευρωπαϊκή περιφέρεια πήγαιναν από το κακό στο χειρότερο. Στην Ελλάδα είχαμε ήδη συνθήκες καταστροφής χωρίς προηγούμενο σε κατάσταση ειρήνης. Επίσης, οι χρηματοπιστωτικές αγορές και οι τράπεζες βρίσκονταν σε βαθιά αναταραχή. Η ΕΚΤ του κ. Ντράγκι είχε παρέμβει δυναμικά προς το τέλος του 2011 παρέχοντας μεγάλα ποσά ρευστότητας και αποτρέποντας την άμεση τραπεζική κατάρρευση. Αλλά τα σπρεντ παρέμεναν ψηλά και η δυνατότητα των περιφερειακών χωρών να δανειστούν στις αγορές ομολόγων ήταν ουσιαστικά ανύπαρκτη. Οι αγορές φοβόνταν οξεία κρίση που θα οδηγούσε σε στάση πληρωμών και έξοδο από το ευρώ για μία, ή περισσότερες χώρες της περιφέρειας. Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

«Η συστημική κρίση του ευρώ» – Μελέτη Φλάσμπεκ & Λαπαβίτσα για το Ινστιτούτο Ρόζα Λούξεμπεργκ

 Η μελέτη συνδράμει στο διάλογο που ανοίγει σε ολόκληρη την Ευρώπη με σκοπό να δοθούν καίριες και αποτελεσματικές απαντήσεις στο φαινόμενο της κρίσης τηε ευρωζώνης. Επιστρέφει στις απαρχές της Νομισματικής Ένωσης αναλύοντας τις δομικές της αδυναμίες, τα λάθη που έγιναν στη συνέχεια και την πορεία της μετά την παγκόσμια ύφεση του 2008-9. Παράλληλα εξετάζει το σημερινό πολιτικό περιβάλλον και τους λόγους για τους οποίους τα μέχρι τώρα σχέδια δεν αποτέλεσαν την αποτελεσματική λύση για την έξοδο από την κρίση. Χαρακτηριστικό της μελέτης είναι ότι τεκμηριώνει τις ευθύνες της Γερμανίας για την κρίση της ευρωζώνης, ιδίως την πολιτική παγώματος των μισθών με στόχο την προώθηση των εξαγωγών. Δεδομένου ότι η γερμανική πολιτική συνεχίζεται απαράλλακτη, πλέον απειλείται η ίδια η ΕΕ με διάλυση. Είναι προτιμότερο να εξετάσει η Ευρώπη την εγκατάλειψη της ΟΝΕ, την έξοδο των χωρών της περιφέρειας που πλήττονται και την επιστροφή σε σύστημα ελεγχόμενων ισοτιμιών.  Η δημόσια συζήτηση που πλέον έχει λάβει διαστάσεις στη Γερμανία θα παίξει καίριο ρόλο στη διαμόρφωση απόψεων στν υπόλοιπη Ευρώπη.
Όπως αναφέρει το Ινστιτούτο Ρόζα Λούξεμπεργκ για τη μελέτη:
«Η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Νομισματική Ένωση (ΟΝΕ) βρίσκεται πλέον σε βαθιά κρίση και ένας αυξανόμενος αριθμός παρατηρητών αμφισβητούν την ικανότητα της ΟΝΕ να επιβιώσει της κρίσης. Τι έχει πάει στραβά; Είναι οι διαγνώσεις που συνήθως προσφέρονται έγκυρες; Γιατί οι θεραπείες που συνταγογραφούνται δεν αποδίδουν; Μπορεί αυτό που πραγματικά συμβαίνει να είναι ότι η ευρωπαϊκή πολιτική υψηλού επιπέδου να αδυνατεί να κατανοήσει την αιτία της κρίσης και να την αντιμετωπίσει με ένα συνεπές σχέδιο; Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

Όχι στην ιδιωτικοποίηση της ΔΕΗ: Μαζικός αγώνας για να τους σταματήσουμε

Θοδωρής Πατσατζής | 21.05.2013
Με πρόσχημα για πολλοστή φορά την απελευθέρωση της αγοράς ενέργειας η συγκυβέρνηση προχωράει την ιδιωτικοποίηση ενός δημόσιου αγαθού, όπως αυτό της ηλεκτρικής ενέργειας, στο οποίο πρέπει να έχουν πρόσβαση όλοι. Στη,ν πραγματικότητα η συγκυβέρνηση προχωράει στην ιδιωτικοποίηση της ΔΕΗ εφαρμόζοντας τις προσταγές της μνημονιακής πολιτικής και προσπαθώντας να ικανοποιήσει τα αιμοβόρα κοράκια της αγοράς που ετοιμάζονται να ξεσκίσουν τις σάρκες της κερδοφόρας επιχείρησης, όπως ο Μυτιληναίος, ο Κοπελούζος, η Gazprom (Ρωσία), αλλά και γερμανικές εταιρείες. Το εργατικό κίνημα και οι εργαζόμενοι της ΔΕΗ χρειάζεται έγκαιρα να οργανώσουμε την απάντησή μας. Δεν θα τους περάσει!
Το σχέδιο ιδιωτικοποίησης
Το σχέδιο ιδιωτικοποίησης της ΔΕΗ θα ολοκληρωθεί σε τρία στάδια, ως στις αρχές του 2016 το αργότερο. Το υπουργείο Περιβάλλοντος ως τα τέλη Μάη θα προχωρήσει τις διαδικασίες του πλήρους ιδιοκτησιακού διαχωρισμού του ΑΔΜΗΕ (Ανεξάρτητος Διαχειριστής Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας) από τη ΔΕΗ, προκειμένου τον Αύγουστο ή τον Σεπτέμβριο να δημοσιευτεί η διεθνής πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος για τον επενδυτή που θα αποκτήσει, μέσω αύξησης μετοχικού κεφαλαίου, μερίδιο ως το 49% και το μάνατζμεντ της εταιρείας. Στόχος είναι η διαδικασία να τελειώσει φέτος το Δεκέμβριο, ώστε αμέσως μετά να προχωρήσουν και οι άλλες δύο φάσεις που θα παραδώσουν ολοκληρωτικά την ηλεκτρική ενέργεια στα αρπακτικά της αγοράς. Η πρώτη κρίσιμη μάχη είναι αυτή της πλήρους ιδιωτικοποίησης του δικτύου μεταφοράς της ΔΕΗ (ΑΔΜΗΕ) που προβλέπεται να ολοκληρωθεί ως το τέλος του 2013. Αν δεν περάσει, τότε η ιδιωτικοποίηση δεν θα γίνει ποτέ. Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

Κ. Λαπαβίτσας: Τα Επίχειρα της Πολιτικής Αβουλίας στην Κύπρο

Του ΚΩΣΤΑ ΛΑΠΑΒΙΤΣΑ*
Ψήφισε ‘ναι’ τελικά το κυπριακό κοινοβούλιο αποδεχόμενο το Μνημόνιο και τη Δανειακή Σύμβαση. Το αμέσως επόμενο διάστημα θα γιγαντωθεί η ανεργία, θα συρρικνωθεί βίαια ο τομέας των υπηρεσιών, θα εκτοξευτεί η φτώχεια και θα γίνουν ακόμη πιο προβληματικά τα δημόσια οικονομικά. Προς το τέλος του 2013 θα έχει γίνει φανερό ότι η Κύπρος οδηγήθηκε σε οικονομικό, κοινωνικό και εθνικό αδιέξοδο. Οι πολιτικοί που ψήφισαν ‘ναι’ δεν θα έχουν κανέναν άλλο να κατηγορήσουν εκτός από τη δική τους αβουλία. Γιατί εναλλακτική οδός υπήρχε και είναι χρήσιμο να καταγραφεί εδώ σε αδρές γραμμές.
Ψηφίζοντας ‘όχι’, η Κύπρος θα έπρεπε, πρώτον, να καταγγείλει τη συμφωνία για τις τράπεζες, περιλαμβανομένης της εξευτελιστικής πώλησης των κυπριακών υποκαταστημάτων σε ελληνικά αρπακτικά. Το τραπεζικό σύστημα θα επέστρεφε στο καθεστώς της 15ης Μαρτίου, αντιστρέφοντας το ληστρικό κούρεμα των καταθετών. Η Λαϊκή Τράπεζα και η Τράπεζα Κύπρου θα περνούσαν σε δημόσια ιδιοκτησία και έσπαζαν σε ‘καλή’ και ‘κακή’. Η ΄κακή’ θα αναλάμβανε τα προβληματικά δάνεια οι ζημίες των οποίων θα επιμερίζονταν με κοινωνικά κριτήρια. Η ‘καλή’ θα ανακεφαλαιωνόταν με κρατική στήριξη και θα γινόταν μοχλός για την ανασύνταξη της κυπριακής οικονομίας. Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

Σ. Κουβελάκης: Η Συζήτηση για το Ευρώ στη Γερμανική Αριστερά

ΤΟΥ ΣΤΑΘΗ ΚΟΥΒΕΛΑΚΗ
…ΚΑΙ ΑΡΘΡΟ ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΣΤΟ ΕΥΡΩ ΑΠΟ ΤΗ ΣΑΡΑ ΒΑΓΚΕΝΚΝΕΧΤ, ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΟΥ DIE LINKE («Η ΑΡΙΣΤΕΡΑ»)
Οπως ήταν αναμενόμενο, οι δηλώσεις τουΟσκαρ Λαφοντέν υπέρ μιας συντεταγμένης διάλυσης του ευρώ, και της άμεσηςαποχώρησης Ελλάδας και Κύπρου, άνοιξαν μια έντονη συζήτηση επί του θέματος στην γερμανική Αριστερά, και κυρίως στη βασική της έκφραση, το κόμμα «Η Αριστερά», πιο γνωστό ως Ντι Λίνκε (Die Linke).
Μπορούμε πολύ συνοπτικά και σχηματικά να διακρίνουμε τρεις τάσεις στην ως τώρα μορφή που έχει πάρει η διαπάλη των απόψεων εντός του κόμματος.
Κατ’αρχήν μια σειρά από αρνητικές, έως απαξιωτικές αντιδράσεις, κυρίως από την δεξιά τάση του Ντι Λίνκε, που εκφράζεται κύρια από το «Φόρουμ Δημοκρατικός Σοσιαλισμός» και έχει ως βάση τα ανατολικογερμανικής προέλευσης στελέχη του κόμματος. Σ’αυτήν πρόσκειται και η μια εκ των δύο προέδρων του κόμματος Κάτια Κίπινγκ. Από αυτήν την πλευρά ακούστηκε με τον πιο ηχηρό τρόπο το «ναι στο ευρώ» ως συστατικό στοιχείο της πολιτικής του Ντι Λίνκε καθώς και ο χαρακτηρισμός των απόψεων του Λαφοντέν ως «εθνικιστικές» και επηρεασμένες από τις αντι-ευρω απόψεις του νεοϊδρυθέντος δεξιού κόμματος «Εναλλακτική για τη Γερμανία».
Οι αριστερές απόψεις εξέφρασαν μια στήριξη με διαβαθμίσεις και διαφοροποιήσεις στον Λαφοντέν, αποδεχόμενες την ουσία της ανάλυσής του για την δομή της ευρωζώνης, και αντιμετωπίζοντας το θέμα της εξόδου από το ευρώ είτε ως λύση ανάγκης για τις χώρες που έχουν πληγεί περισσότερο από την κρίση, είτε προβάλλοντας το σύνθημα «όχι ευρώ πάση θυσία», είτε συνδυάζοντας αυτές τις δύο τοποθετήσεις. Σ’αυτό το πλαίσιο κινείται σε γενικές γραμμές η παρέμβαση της Σάρα Βάγκενκνεχτ, από τις πιο γνωστές προσωπικότητες της γερμανικής Αριστεράς, που είναι σήμερα αντιπρόεδρος του κόμματος και αναπληρωτής πρόεδρος της κοινοβουλευτικής ομάδας, που παρουσιάζουμε σήμερα στην Ισκρα.
Τέλος μεγάλο βάρος έχει η τοποθέτηση αυτού που θα χαρακτηρίζαμε ως «κομματικού κέντρου», που εξέφρασε με τον πιο εύγλωττο τρόπο ο άλλος πρόεδρος του κόμματος, και ηγετική μορφή του συνδικαλιστικού κινήματος, Μπεντ Ρίξινγκερ. Ο Ρίξινγκερ απέρριψε την άποψη του Λαφοντέν για διάλυση του ευρώ αλλά αρνήθηκε κατηγορηματικά να την εξισώσει με εθνικισμό ή με τον δεξιό ευρωσκεπτικισμό της «Εναλλακτικής για τη Γερμανία». Πρόκειται για «κριτική από τα αριστερά» τόνισε, αποδεχόμενος την ανάγκη ανοίγματος της συζήτησης πάνω σ’αυτό το θέμα.
Θα επανέλθουμε σύντομα με μεταφράσεις άλλων κειμένων σ’αυτήν την άκρως ενδιαφέρουσα καικρίσιμη για την πορεία της Αριστεράς συζήτηση που διεξάγεται στην «κοιλιά του κτήνους» της μερκελοκρατούμενης Ευρωπαϊκής Ενωσης.
ΣTAΘΗΣ ΚΟΥΒΕΛΑΚΗΣ
Στη συνέχεια η Iskra παραθέτει το άρθρο της Σάρα Βάγκενκνεχτ, αντιπροέδρου του Die Linke, για τη συζήτηση περί του ευρώ στη γερμανική Αριστερά:
ΕΥΡΩ-ΚΡΙΤΙΚΗ ΑΠΟ ΤΑ ΑΡΙΣΤΕΡΑ
ΟΧΙ ΣΕ ΑΝΕΥ ΟΡΩΝ ΔΕΣΜΕΥΣΗ ΣΤΟ ΕΥΡΩ
Tης ΣΑΡΑ ΒΑΓΚΕΝΚΝΕΧΤ*
Την τελευταία εβδομάδα κατηγορήθηκα από διάφορα μέσα ενημέρωσης ότι δεν διαχωρίζω αρκετά τη θέση μου από το νεοϊδρυθέν κόμμα «Εναλλακτική για τη Γερμανία» (AFD). Από την άλλη πλευρά, είδαμε θέσεις που βλέπουν με σκεπτικισμό το μέλλον της ζώνης του ευρώ να κινούνται προς την κατεύθυνση του AFD. Και τα δύο είναι λάθος.
Ας αρχίσουμε με το AFD: Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι το AFD είναι ένα δεξιό συντηρητικό κόμμα που ιδρύθηκε με ένα σκληρό νεοφιλελεύθερο προφίλ. Πολλοί από τους ιδρυτές του υποστηρίζουν εδώ και χρόνια τη μείωση των μισθών και τις κοινωνικές περικοπές στη Γερμανία. Ο ιδρυτής του κόμματος Μπερντ Λούκε ήταν το 2005 ένας από τους υπογράφοντες της έκκλησης για «μεγαλύτερη συγκράτηση των μισθών» στη Γερμανία. Το AFD δεν θέλει υψηλότερους φόρους για τους εκατομμυριούχους αλλά περισσότερες φορολογοαπαλλαγές για τους πλούσιους. Ένας από τους εκπροσώπους τους καλεί τους ανέργους και τους συνταξιούχους να παραιτηθούν από το δικαίωμα ψήφου. Για όλους αυτούς τους λόγους, το AFD δεν μπορεί σε καμμία περίπτωση να αποτελέσει επιλογή για όσους έχουν ένα ελάχιστο επίπεδο κοινωνικών απαιτήσεων. Αυτά είπα στην συνέντευξή μου στο κανάλι NTV, στην οποία δυστυχώς έγιναν πολύ επιλεκτικές αναφορές.
Υπάρχει μόνο ένας σημείο όπου το AFD έχει πράγματι υποτιμηθεί από την Αριστερά: είναι η κριτική που ασκεί στην ευρωπαϊκή πολιτική της Μέρκελ. Όταν οι εκπρόσωποι του AFD τονίζουν ότι η υποτιθέμενη διάσωση του ευρώ είναι στην πραγματικότητα μια διάσωση των τραπεζών, όταν απαιτούν οι ιδιώτες επενδυτές, και όχι οι φορολογούμενοι, να πληρώσουν τις ζημίες και όταν ζητούν ένα κούρεμα του χρέους των χωρών που πλήττονται από την κρίση, τότε βρίσκονται στις θέσεις που η Αριστερά υποστηρίζει εδώ και καιρό. Η απόφαση για την Ευρώπη του συνέδριου του AFD στηρίζεται στο γεγονός ότι το ευρώ βλάπτει τον Ευρωπαϊκό Νότο, γιατί στερεί από αυτές τις χώρες την δυνατότητα της άμυνας έναντι της γερμανικής εξαγωγικής επίθεσης μέσω της υποτίμησης του νομίσματος. Αν το AFD εννοεί ότι οι συναλλαγματικές ισοτιμίες που θα έχουν αφεθεί στα χέρια των κερδοσκόπων θα βελτιώσουν τις συνθήκες διαβίωσης στη νότια Ευρώπη, τότε πρέπει να ασκηθεί κριτική σ’αυτήν την άποψη ως οικονομικά περιπετειώδη. Οχι όμως ως «ρατσιστική» ή «σοβινιστική».
Δεν έχουμε κανέναν λόγο να χαϊδεύουμε ένα νεοφιλελεύθερο κόμμα όπως το AFD στην προεκλογική μας εκστρατεία. Υπάρχουν πολλοί λόγοι για να του επιτεθεί κανείς, εκεί όπου είναι ευάλωτο, δηλαδή στις αντικοινωνικές και αντιδημοκρατικές θέσεις του. Αντίθετα, αστήρικτες προσβολές που δεν μπορούν να κατανοήσουν τον κόσμο και περισσότερο αποτελούν ένδειξη της δικής μας ανασφάλειας βοηθούν το AFD αντί να του προκαλούν ζημιά.
«Ανατολικογερμανοποίηση»
Σχετικά με τη συζήτηση για το νόμισμα: στο ευρώ έχει πάντα ασκηθεί κριτική από τα αριστερά. «Όλοι αναγνωρίζουν ότι με το ευρώ θα αυξηθούν οι δυνατότητες εξαγωγών της Γερμανίας. Αν είναι όμως έτσι, τότε θα πληγούν στη συνέχεια επιχειρήσεις σε άλλες χώρες. Δεν γίνεται διαφορετικά. Αυτό σημαίνει ότι θέλουμε να αυξηθούν οι γερμανικές εξαγωγές και να αποδυναμωθεί με αυτόν τον τρόπο η βιομηχανία στην Πορτογαλία, την Ισπανία και σε άλλες χώρες. Αυτές οι χώρες θα «ανατολικογερμανοποιηθούν»[1] επειδή δεν θα μπορούν να αντέξουν αυτήν την πίεση των εξαγωγών μας. Αυτό είναι ένα από τα προβλήματα που οδηγούν σε περαιτέρω κατακερματισμό εντός της Ευρώπης. (…) Πρόκειται για ένα ευρώ των τραπεζών και των εξαγωγικών επιχειρήσεων, και όχι των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων που εξαρτώνται από την εσωτερική αγορά, όχι ένα ευρώ των εργαζομένων », αυτά είχε δηλώσει ο Γκρέγκορ Γκύζι, πρόεδρος τότε του ΚΔΣ[2], στις 23 Απριλίου 1998 στη γερμανική Βουλή. Κατά την ψηφοφορία, οι βουλευτές του PDS καταψήφισαν τη δημιουργία του ευρώ και κρατούσαν πανό με το σύνθημα «Ευρώ, έτσι όχι»!
Πόσο άσχημα θα πήγαιναν τα πράγματα τότε πραγματικά κανείς δεν μπορούσε να το φανταστεί. Οι οικονομικές και πολιτικές ελίτ της Γερμανίας εκμεταλλεύτηκαν τους ελαττωματικούς κανόνες λειτουργίας της ευρωζώνης και εξαπέλυσαν με την Ατζέντα 2010[3] μια άνευ προηγουμένου επιχείρηση μισθολογικού και κοινωνικού ντάμπινγκ. Ενώ οι Γερμανοί εργαζόμενοι και άνεργοι υποβλήθηκαν στην αναγκαστική δίαιτα των μεταρρυθμίσεων Χαρτς 4, τα εξαγωγικά πλεονάσματα της χώρας εκτινάχτηκαν. Χωρίς τη δυνατότητα νομισματικής υποτίμησης, οι χώρες της ευρωζώνης που βρέθηκαν αντιμέτωπες με την προέλαση των γερμανικών εξαγωγών ήταν ανίσχυρες. Το αποτέλεσμα ήταν η αύξηση των ελλειμμάτων στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών με τη Γερμανία. Αυτά τα ελλείμματα χρηματοδοτήθηκαν με δάνεια. Οι τράπεζες επωφελήθηκαν, συμπεριλαμβανομένων σε όχι ασήμαντο βαθμό και των γερμανικών. Από αυτές τις ανισορροπίες προέκυψε μια οξεία κρίση, όταν, ως αποτέλεσμα της παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής κρίσης, επιδεινώθηκαν αισθητά οι πιστωτικές συνθήκες για τις χρεωμένες εταιρείες και τράπεζες και, κατόπιν, για τα ίδια τα κράτη που βρέθηκαν στα πρόθυρα της χρεοκοπίας.
Φυσικά ήταν και είναι δυνατή μια εποικοδομητική αντιμετώπιση της κρίσης. Το Ντι Λίνκε έχει υποβάλλει προτάσεις σ’αυτήν την κατεύθυνση – από τον πανευρωπαϊκό φόρο ακίνητης περιουσίας έως την άμεση χρηματοδότηση του δημόσιου τομέα από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα. Και φυσικά, οι ανισορροπίες θα μπορούσαν επίσης να αντιμετωπισθούν από την πλευρά της Γερμανίας: οι χώρες της νότιας Ευρώπης δεν χρειάζονται τη νομισματική υποτίμηση εάν η Γερμανία αντιστάθμιζε την επί σειράν ετών μείωση που υπέστησαν οι μισθοί και το κράτος πρόνοιας με μεγαλύτερες των απωλειών αυξήσεις των πραγματικών μισθών, των συντάξεων και των κοινωνικών παροχών. Αυτό είναι το πρόγραμμα της Αριστεράς. Εαν τίθετο σε εφαρμογή, κανείς δεν θα σκεφτόταν μια πιθανή διάλυση της νομισματικής ένωσης και τα εναλλακτικά σενάρια.
Δικτατορία της τρόικας
Η γερμανική κυβέρνηση ακολουθεί ως γνωστόν μια διαφορετική πορεία. Εκβιάζει τις χώρες που πλήττονται από την κρίση με το δίλημμα: ή εγκαταλείπετε το ενιαίο νόμισμα ή παίρνετε «δάνεια έκτακτης ανάγκης» που σας υποτάσσουν στη δικτατορία της τρόϊκας που αποτελείται από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο. Κανένας από αυτούς τους θεσμούς δεν διαθέτει δημοκρατική νομιμότητα. Όλοι επιβάλλουν λυσσαλέες περικοπές μισθών και παροχών, καθώς και ιδιωτικοποιήσεις, ως προϋπόθεση για τη χορήγηση δανείων. Η πολιτική της γερμανικής κυβέρνησης δεν αναμένεται να αλλάξει αν μετά τις επόμενες εκλογές, η Μέρκελ σχηματίσει κυβέρνηση με τον Στάινμπρουκ ως αντιπρόεδρο. Σε τελευταία ανάλυση, το Σοσιαλδημοκρατικό κόμμα πάντα συμφώνησε με τους βάναυσους όρους της φερόμενης ως πολιτικής διάσωσης του ευρώ.
Μέχρι στιγμής, οι χώρες θύματα της κρίσης στέκονται σχετικά ανίσχυρες μπροστά στον εκβιασμό και έχουν αποδεχθεί όλα τα προγράμματα περικοπών ελλείψει εναλλακτικών λύσεων. Όλο και περισσότεροι όμως στις εν λόγω χώρες αναρωτιούνται πόσο καιρό θα συνεχίσουν να αποδέχονται τέτοιου τύπου επιβολή. Τα ποσοστά ανεργίας άνω του 25% και τα ποσοστό ανεργίας των νέων από 50 έως 60% αποτελούν σαφείς ενδείξεις ότι μια τέτοια πορεία δεν μπορεί να συνεχιστεί. Δεν είναι τυχαίο ότι σήμερα το 72% των Ισπανών δεν έχει εμπιστοσύνη στην ΕΕ. Πριν από πέντε χρόνια το ποσοστό ήταν μόλις 23%. Ένα ευρώ υπό αυτές τις συνθήκες είναι αντι-ευρωπαϊκό, γιατί καταστρέφει κάθε υποστήριξη για το ευρωπαϊκό σχέδιο.
Στην Κύπρο, το πρώην κυβερνών αριστερό κόμμα ΑΚΕΛ έχει ήδη ζητήσει την έξοδο από το ευρώ. Στην Ιταλία, η κίνηση πέντε αστέρια του Μπέπε Γκρίλο προτείνει να μπορεί ο λαός να αποφασίσει για την παραμονή ή την έξοδο από τη νομισματική ένωση. Εν όψει αυτών των εξελίξεων, δεν μπορεί το Die Linke να συνεχίσει να μεταθέτει το ερώτημα του τι συμβαίνει όταν δεν είναι σε θέση να εφαρμόσει τις δικές της ιδέες για την επίλυση της κρίσης. Στο πλαίσιο αυτό, είναι δόκιμη η συζήτηση σχετικά με μια συντεταγμένη μέσω ελέγχου των ροών κεφαλαίου έξοδο από το ευρώ αρκετών χωρών, διότι μια τέτοια πολιτική θα μπορούσε τουλάχιστον να αποτρέψει το να βρεθούν τα νομίσματα στο έλεος της κερδοσκοπίας. Δεν αποτελεί επομένως έκπληξη το γεγονός ότι μια ελεγχόμενη έξοδος από το ευρώ συζητείται εδώ και καιρό ως οιονεί μέτρο αυτοάμυνας για σε προοδευτικούς επιστημονικούς κύκλους. Ο Πέτερ Βαλ και ο Αντρέας Φιζάν έγραψαν στα τέλη του 2012 στο περιοδικό Sozialismus: «Εάν καταστεί αναγκαίο, η προσωρινή ευλυγισία του ευρώ μέσα από διακριτές περιφερειακές συναλλαγματικές ισοτιμίες ή η δημιουργία πλαισίων διακύμανσης των τιμών είναι νόμιμες. Όταν αυτό συμβαίνει με ομαλό και συντονισμένο τρόπο, οι αρνητικές επιπτώσεις θα μπορούσαν να είναι περιορισμένες και το κόστος χαμηλότερο από μια χαοτική διάλυση της ζώνης του ευρώ»[4]. Στην ίδια κατεύθυνση κινούνται αριστεροί οικονομολόγοι όπως ο Χάϊνερ Φλάσμπεκ ή ο διευθυντής του Ινστιτούτου Μαξ Πλανκ Βόλφγκανγκ Στρέεκ, που ήταν στο περιβάλλον του σοσιαλδημοκράτη πρώην καγκελάριου Γκέρχαρντ Σρέντερ, καθότι δεν διαφαίνεται σήμερα καμμιά προοπτική μιας κοινωνικής και δημοκρατικής Ευρώπης εντός της ευρωζώνης. Το Ντι Λίνκε δεν πρέπει να εγκρίνει αυτήν την άποψη, αλλά δεν είναι καλό για την εικόνα του να καταγγέλει την αγωνία για την κοινωνική καταστροφή στη Νότια Ευρώπη ως «εθνικιστική» και «αντι-ευρωπαϊκή».
Κατόπιν νηφάλιου προβληματισμού μπορεί να αποδειχθεί ότι το σύνθημα «ναι στο ευρώ με οποιοδήποτε τίμημα» βρίσκεται εντός των συντεταγμένων του πολιτικού συστήματος δεξιότερα από το συνθήμα «ευρώ, έτσι όχι». Η άνευ όρων δέσμευση στο ευρώ ικανοποιεί ιδιαίτερα εκείνους που έχουν επωφεληθεί περισσότερο από τη νομισματική ένωση – τους ιδιοκτήτες των τραπεζών και των εξαγωγικών επιχειρήσεων. Δεν είναι τυχαίο ότι η πρωτοβουλία από νεοφιλελεύθερους λομπίστες «κοινωνική οικονομία της αγοράς του μέλλοντος» χρησιμοποιεί για να διαφημίσει το ευρώ μια μελέτη του Ιδρυματος Μπέρτελσμαν που το PDS είχε απορρίψει για βάσιμους λόγους το 1998.
*Πρώτη δημοσίευση στη εφημερίδα Junge Welt, 7 Μαϊου 2013
Μετάφραση: Στάθης Κουβελάκης

Α. Κυπριανού: «Δεν Υπάρχει Εύκολη Λύση για την Κύπρο» (Συνέντευξη)

AΝΤΡΟΣ ΚΥΠΡΙΑΝΟΥ:«ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ ΕΥΚΟΛΗ ΛΥΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΥΠΡΟ»
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΣΤΗΝ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΓΙΑΜΑΛΗ (ΑΥΓΗ)
Ερ. Το ΑΚΕΛ είχε μέχρι πριν από μερικούς μήνες τη διακυβέρνηση της Κύπρου και δεν έθεσε ζήτημα νομίσματος, όπως κάνει σήμερα. Ποια ήταν η σταγόνα που έκανε το ποτήρι να ξεχειλίσει;
Οι τελευταίες αποφάσεις του Eurogroup υπό τον κύριο Αναστασιάδη. Δεν παραγνωρίζω καθόλου τις αφόρητες πιέσεις που δέχθηκε ο κ. Αναστασιάδης, θεωρώ απαράδεκτο τον τρόπο με τον οποίο συμπεριφέρθηκε το Eurogroup. Στην πρώτη κιόλας συνάντηση που είχαν, δεκαπέντε ημέρες αφού ανέλαβε την προεδρία, έκαναν μία τεράστια μεταστροφή από αυτά που έλεγαν μέχρι τότε και προχώρησαν στο κούρεμα των καταθέσεων με τον τρόπο που προχώρησαν. Αυτό κατά την άποψή μου είναι καταστροφικό για την κυπριακή οικονομία και αυτό είναι που μας υποχρεώνει να σκεφτούμε μία εναλλακτική επιλογή. Γι’ αυτό ξεκινήσαμε όλες αυτές τις συζητήσεις μετά την 15η Μαρτίου, γιατί όπως είπατε ήταν «η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι». Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

Χ. Φλάσμπεκ: Μόνη Λύση για την Κύπρο η Έξοδος από το Ευρώ

 ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΟΥ ΠΡΩΗΝ ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΗΣ ΓΕΡΜΑΝΙΑΣ: «Η ΕΥΡΩΠΗ ΘΑ ΖΗΣΕΙ ΤΕΤΟΙΑ ΥΦΕΣΗ ΠΟΥ ΔΕΝ ΜΠΟΡΕΙ ΚΑΝΕΙΣ ΝΑ ΔΙΑΝΟΗΘΕΙ»
H ΓΕΡΜΑΝΙΑ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΓΙΑ ΤΑ ΑΔΙΕΞΟΔΑ!
Ο X. Φλάσμπεκ είναι σήμερα ανώτατο στέλεχος για θέματα οικονομίας στον ΟΗΕ και διετέλεσε υφυπουργός Οικονομικών της Γερμανίας την περίοδο που υπουργός Οικονομικών ήταν ο Όσκαρ Λαφονταίν, γνωστό ηγετικό στέλεχος σήμερα του Αριστερού Κόμματος της Γερμανίας.
Ο Χ. Φλάσμπεκ στη συνέντευξη που παραχώρησε στην εφημερίδα Real News της Κυριακής 14 Απριλίου και τη Φαίη Καραβίτη ασκεί δριμεία κριτική στη Γερμανία και την πολιτική της, τις οποίες θεωρεί κατ’εξοχήν υπεύθυνες για την κρίση της ευρωζώνης, ενώ δεν είναι καθόλου αισιόδοξος για το μέλλον της τελευταίας. Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου